Author Blog General Madeus PoliticalBuzz Politics Special Promotion What's Buzz'n

Eleksyon 2016: Men kijan Demokrasi Travay Ozetazini

U.S Eleksyon 2016. Donald Trump. Hillary Clinton. HMIbuzz.
Written by HMI Buzz

Jodi a se yon gran jou nan histwa Ameriken. Se jou pou sitwayen Ameriken an ekzèse privilèj konstitisyon Etazini an ofri yo, pou yo vote pou Hillary Clinton, Donald Trump, ou Dr. Jill Stein . Se j0u pou vote pou ki yès ki pral dirije gran pwisans la. JOU ELEKSYON — Chwazi ki yès ki pral prezidan an son pwosesis ki reyèlman long. Lè otè konstitisyon peyi sa tap ekri’l, yo te vle fè sèten moun ki pral dirije peyi a te kalifye. Se pou tèt sa yo mete yon jan trè inik ki jan pou chwazi prezidan an, kòmanse ak règ sa:

  1. Prezidan an dwe fèt nan peyi a. 
  2. Prezidan dwe gen pou pi piti 35 an.
  3. Prezidan dwe yon rezidan Etazini pou pi piti 14 zan.
  4. Eleksyon pou prezidan dwe fèt chak 4 an. 

Gen lòt règ tou. Yon prezidan ka sèvi 2 tèm. Li pat toujou konsa. Franklin D. Roosevelt te gen eleksyon 4 fwa. Sa te fè anpil moun enkyete. Se sak fè an 1951, yo te oblije AMANDE Konstitisyon an (The 22nd Amendment was passed). Kounyè a maksimòm tan yon prezidan ka fè se 10 an. Pa ekzanp, si yon vis prezidan ranplase yon prezidan, ki mouri oubyen kongrès akize’l, vis prezidan ka toujou ale nan eleksyon si’l sèvi 2 zan sèlman 2 dènye ane nan tèm prezidan yo retire a. Aprè sa, li ka ale nan eleksyon pou 2 fwa ankò. Si’l ale li genyen, li ka ale aprè 4 an ankò. Men si vis prezidan an pran ofis pou 3 zan, li ka al nan eleksyon pou sèlman yon fwa; kap ba’l 7 tan sou nan ofis la.

Oke, yon moun ki kalifye deklare lap kouri pou’l vin prezidan, vin yon KANDIDA. Aprè sa, li gen pou li jwen NOMINASYON nan yon nan pati politik yo. Pa bliye gen 2 pi gwo pati politik: DOMOKRAT e REPIBLIKEN. Gen lòt pati politik tankou EDEPANDAN, GREEN PARTY, LIBERTARIAN PARTY ect. Men yon kandida pati sa yo poko janm prezidan nan istwa Etazini. Prezidan toujou soti nan pati Demokrat oubyen pati Repiblikan. Pou genyen yon nominasyon, li gen pou’l fè bon kanpay. Kandida gen pou’l genyen nan Eleksyon Primè yo, epi DELEGE yo vote pou li nan KONVANSYON pati an. Kandida ki genyen an se li ki pral reprezante pati a.

Eleksyon prezidansyèl la toujou fè premye Madi nan mwa Novanm. Tout sitwayen al vote jou sa, men ou ka vote bonè tou si’w vle. Vot yo si pou chwazi sa yo rele Elektè yo. Chak eta gen diferan nimewo vot elektè. Eta tankou Maine e Navada divize vot elektoral yo depan de rezilta eleksyon general yo. Kan tout elektè yo vote, Ofisye Leta konte vote yo, sètifye yo, e voye rezilta bay Kongrès. 6 Janvye totalize vot chaketa. Yon prezidan dwe resevwa MAJORITE vot elektoral pou genyen eleksyon an. Si pa sa, manm House Representative yo ap chwazi nan 3 kandida ki gen plis vot yo.

Son prosesis ki reyèlman long, e ki trè konplèks. Pi gwo move konsepsyon ki genyen, anpil moun kap vote pa konnen kijan sistèm nan menm chwazi yon prezidan. Yon kandida ki gen plis moun ki vote pou li e li ka pèdi eleksyon an si li pa gen ase vot elektoral. Se Kolèj Elektoral la ki eli prezidan. 20 Janvye, prezidan ki genyen an pran ofis.

Nou swete nou te aklèsi kèk bagay pou ou nan jan demokrasi travay Ozetazini.

 

 

Rodly Madeus

Facebooktwittergoogle_plus

About the author

HMI Buzz